Бишенсе тур

Туғыҙынсы мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа дүрт йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крс3, Лg4, Cg1, Ка4, ппd5, е3 (6 фигура), ҡаралар – Крb5, ппа5, а6, d6, е5, g2 (6 фигура). Был меридиттың (позицияла 12 фигура һәм пешка) авторы – Е. Раков (Санкт-Петербург). Тәүге йөрөштә аҡтар бер фигура­һын юғалта. Шулай итмәһәң, g1-ҙәге филде уйынға индереп …

Continue reading ‘Бишенсе тур’ »

Өсөнсө, дүртенсе турҙар

Бишенсе мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа өс йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крg6, Фс4, Кb7 (өс фигура), ҡаралар – Кре5, пd7 (2 фигура). Был «малютка»ның (5 кенә фигура) авторы – М. Майоров (Ҡазан). Цугцвангҡа ҡоролған мәсьәлә. Сиселештә ике вариантты ла табығыҙ. Бында ҡара пешканың ҡара король эргәһендәге шаҡмаҡтарҙы һаҡта тотоуын иҫәпкә алырға кәрәк.

Икенсе тур

Өсөнсө мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа ике йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крd3, Фһ5, Сf8, Кс7 (4 фигура), ҡаралар – Крf6, пg7 (2 фигура). Миниатюраны авторы – В. Романовский (Латвия). Аҡтар тәүге йөрөштәрендә ҡара королгә ике буш шаҡмаҡ ҡалдыра. Сиселештең дүрт вариантын да күр­һәтергә кәрәк.

Ялығыҙҙа сисегеҙ

Аҡтар башлай ҙа ике йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крf3, Фb5, Сd8, Кg7 (4 фигура), ҡаралар – Крd6, пс7 (2 фигура). Мәсьәләнең авторы – шахмат композициялары буйынса спорт мастеры Марсил Ғафаров (Екатеринбург). Ул 1953 йылда «На смену!» гәзитендә баҫылып сыға.

Бишенсе тур

Туғыҙынсы мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа дүрт йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крd5, Лd8, Сf2, Кb7, пb5 (5 фигура), ҡаралар – Кре7, пd6 (2 фигура). Авторы – билдәле шахмат композиторы С. Лойд. Мәсьәлә көслө аҡ фигураның ҡорбан ителеүе менән сиселә. Ике вариантты ла күрһәтергә.

Дүртенсе тур

Етенсе мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа өс йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крb7, Лd4, Кс6, па2 (4 фигура), ҡаралар – Крb5 (1 фигура). Был мәсьәләнең авторы – Ф. Форс­тер (1894). Аттың ҡыҙыҡлы йөрөшө менән сиселә.

Өсөнсө тур

Бишенсе мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа өс йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крс7, Фһ7, Сс3, Сһ1 (4 фигура), ҡаралар – Кре6, Кg8, пе7 (3 фигура). Был ҡыҙыҡлы миниатюраның авторы – атаҡлы урыҫ шахмат композиторы Леонид Куббель (1909). Сиселеш аҡ филдең алыҫ йөрөшө менән башлана. Ә мат ҡара атты фай­ҙаланып ҡуйыла. Бер генә вариантты күрһәтергә …

Continue reading ‘Өсөнсө тур’ »

Икенсе тур

Өсөнсө мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа ике йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крһ3, Ла8, Лd3, Сb6, Сg6 (5 фигура), ҡаралар – Крf4 (1 фигура). Был миниатюраның авторы – И. Тейлор (1878). Аҡ фигураларҙың береһе тәүге йөрөштә үк көтөлмәгән һөжүм өсөн уңайлы булған шаҡмаҡҡа күсеп ултыра. Сиселештең ике вариантын табыр­ға.

Беренсе тур

2018 йылға «Йәншишмә» гәзитенә яҙыл­ғандар өсөн «Серле шаҡмаҡтар» конкурсын дауам итәбеҙ. Ул ғинуарҙа башланып, май аҙағына тиклем барасаҡ. Һеҙгә, йәш шахматсылар, тағы ла 10 мәсьәлә тәҡдим ителәсәк. Бәйгелә мәктәп, лицей, гимназия уҡыу­сылары, шахмат түңәрәктәрендә шө­ғөлләнеүселәр ҡатнаша ала. Еңеүселәр­гә редакцияның Почёт грамоталары һәм иҫтәлекле бүләктәре тапшырыласаҡ. Яуаптарығыҙҙы ебәргәндә исем-фамилияғыҙҙы, нисәнсе синыфта, ҡайһы мәктәптә уҡығанығыҙҙы, тулы адресығыҙҙы …

Continue reading ‘Беренсе тур’ »

Өсөнсө тур

Туғыҙынсы мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа дүрт йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крg2, Сf4, Ке3, пg4 (4 фигура), ҡаралар – Крһ4, ппһ6, һ7 (3 фигура). Мәсьәләнең авторы – С. Яцкевич. Миниатюра тәүге тапҡыр 1861 йылда баҫылып сыға.