Бәйге дауам итә

Шахмат мәсьәләләре сисеү буйынса ярыш дауам итә. Был юлы ла һеҙгә 10 мәсьәлә тәҡдим ителәсәк, күберәген – миниатюралар. Бәйге май айында тамамланасаҡ, уның һөҙөмтәләре иһә июндә билдәле буласаҡ. Кемдәр ҡатнашырға теләй, бүләк отҡоһо килә, әйҙәгеҙ, рәхим итегеҙ. Тик бының өсөн «Йәншишмә»гә лә яҙылырға онотмағыҙ, йәме. «Серле шаҡмаҡтар» бәйгеһендә мәктәп, лицей, гимназия уҡыусылары, командалары ҡатнаша ала. …

Continue reading ‘Бәйге дауам итә’ »

Бишенсе тур

Туғыҙынсы мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа дүрт йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крс3, Лg4, Cg1, Ка4, ппd5, е3 (6 фигура), ҡаралар – Крb5, ппа5, а6, d6, е5, g2 (6 фигура). Был меридиттың (позицияла 12 фигура һәм пешка) авторы – Е. Раков (Санкт-Петербург). Тәүге йөрөштә аҡтар бер фигура­һын юғалта. Шулай итмәһәң, g1-ҙәге филде уйынға индереп …

Continue reading ‘Бишенсе тур’ »

Өсөнсө, дүртенсе турҙар

Бишенсе мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа өс йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крg6, Фс4, Кb7 (өс фигура), ҡаралар – Кре5, пd7 (2 фигура). Был «малютка»ның (5 кенә фигура) авторы – М. Майоров (Ҡазан). Цугцвангҡа ҡоролған мәсьәлә. Сиселештә ике вариантты ла табығыҙ. Бында ҡара пешканың ҡара король эргәһендәге шаҡмаҡтарҙы һаҡта тотоуын иҫәпкә алырға кәрәк.

Икенсе тур

Өсөнсө мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа ике йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крd3, Фһ5, Сf8, Кс7 (4 фигура), ҡаралар – Крf6, пg7 (2 фигура). Миниатюраны авторы – В. Романовский (Латвия). Аҡтар тәүге йөрөштәрендә ҡара королгә ике буш шаҡмаҡ ҡалдыра. Сиселештең дүрт вариантын да күр­һәтергә кәрәк.

Ялығыҙҙа сисегеҙ

Аҡтар башлай ҙа ике йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крf3, Фb5, Сd8, Кg7 (4 фигура), ҡаралар – Крd6, пс7 (2 фигура). Мәсьәләнең авторы – шахмат композициялары буйынса спорт мастеры Марсил Ғафаров (Екатеринбург). Ул 1953 йылда «На смену!» гәзитендә баҫылып сыға.

Бишенсе тур

Туғыҙынсы мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа дүрт йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крd5, Лd8, Сf2, Кb7, пb5 (5 фигура), ҡаралар – Кре7, пd6 (2 фигура). Авторы – билдәле шахмат композиторы С. Лойд. Мәсьәлә көслө аҡ фигураның ҡорбан ителеүе менән сиселә. Ике вариантты ла күрһәтергә.

Дүртенсе тур

Етенсе мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа өс йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крb7, Лd4, Кс6, па2 (4 фигура), ҡаралар – Крb5 (1 фигура). Был мәсьәләнең авторы – Ф. Форс­тер (1894). Аттың ҡыҙыҡлы йөрөшө менән сиселә.

Өсөнсө тур

Бишенсе мәсьәлә Аҡтар башлай ҙа өс йөрөштән мат ҡуя. Позицияны ҡабатлайбыҙ. Аҡтар – Крс7, Фһ7, Сс3, Сһ1 (4 фигура), ҡаралар – Кре6, Кg8, пе7 (3 фигура). Был ҡыҙыҡлы миниатюраның авторы – атаҡлы урыҫ шахмат композиторы Леонид Куббель (1909). Сиселеш аҡ филдең алыҫ йөрөшө менән башлана. Ә мат ҡара атты фай­ҙаланып ҡуйыла. Бер генә вариантты күрһәтергә …

Continue reading ‘Өсөнсө тур’ »